Zastosowanie · skóra
Zioła na skórę i gojenie ran
Unijne monografie opisują te zioła jako tradycyjnie stosowane zewnętrznie przy drobnych ranach, otarciach i łagodnych stanach zapalnych skóry.
W katalogu takie wskazanie ma 8 z 36 gatunków. Pozostałe pomijamy, nawet jeśli ludowa tradycja przypisuje im podobne działanie.
Co mówią monografie
| Zioło | Surowiec | Wskazanie w monografii |
|---|---|---|
| Dziurawiec zwyczajny Hypericum perforatum | Kwitnące ziele | Zewnętrznie przy drobnych stanach zapalnych skóry, np. oparzeniu słonecznym, i drobnych ranach. |
| Nagietek lekarski Calendula officinalis | Koszyczki i płatki | Zewnętrznie przy drobnych stanach zapalnych skóry, np. po oparzeniu słonecznym, i przy gojeniu drobnych ran. |
| Rumianek pospolity Matricaria chamomilla | Koszyczki kwiatowe | Zewnętrznie przy drobnych podrażnieniach skóry, oparzeniach słonecznych i powierzchownych ranach. |
| Szałwia lekarska Salvia officinalis | Liść | Zewnętrznie przy drobnych stanach zapalnych skóry. |
| Skrzyp polny Equisetum arvense | Ziele (zielone pędy płonne) | Zewnętrznie, wspomagająco przy powierzchownych ranach (wywar do opatrunków i przemywania). |
| Krwawnik pospolity Achillea millefolium | Kwitnące ziele i kwiatostany | Zewnętrznie, jako okład z naparu, na drobne, powierzchowne rany. |
| Babka lancetowata Plantago lanceolata | Liść | Zewnętrznie przy niewielkich stanach zapalnych skóry. |
| Jeżówka purpurowa Echinacea purpurea | Ziele w czasie kwitnienia i korzeń | Zewnętrznie: maści z soku ze świeżego ziela na małe, powierzchowne rany. |
Jak wybrać
Mowa o stosowaniu na skórę: okładach z naparu, maściach i olejach, a nie o piciu. Nagietek ma w monografii wyłącznie wskazania do stosowania na skórę i do płukania jamy ustnej. Przy dziurawcu stosowanym na skórę trzeba unikać słońca, bo zwiększa wrażliwość na światło.
Kiedy do lekarza: Głębokie, zabrudzone albo zaczerwienione i ciepłe rany, rany po ugryzieniu oraz zmiany skórne, które nie goją się po tygodniu, wymagają porady lekarza.
Treści mają charakter informacyjny i nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty. Przed użyciem przeczytaj bezpieczne stosowanie ziół.
Profile ziół (8)
-
Tab. I
Dziurawiec zwyczajny
Hypericum perforatum
Dziurawiec zwyczajny to bylina o złocistych kwiatach i prześwitujących listkach, klasyczne zioło letnich łąk.
Kwitnące ziele Zbiór VI–VII -
Tab. VI
Nagietek lekarski
Calendula officinalis
Nagietek lekarski to jednoroczne zioło o pomarańczowych koszyczkach, uprawiane na płatki do maceratów i kuchni.
Koszyczki i płatki Zbiór VI–X -
Tab. VII
Rumianek pospolity
Matricaria chamomilla
Rumianek pospolity to jednoroczne zioło o białych koszyczkach i jabłkowym zapachu, od pokoleń zbierane na napary.
Koszyczki kwiatowe Zbiór V–VIII -
Tab. VIII
Szałwia lekarska
Salvia officinalis
Szałwia lekarska to półkrzew o szarozielonych, aromatycznych liściach, klasyczne zioło ogrodów klasztornych i kuchennych.
Liść Zbiór V–VIII -
Tab. XI
Skrzyp polny
Equisetum arvense
Skrzyp polny to bezkwiatowa bylina pól i rowów o zielonych, okółkowo rozgałęzionych pędach. Łatwo go pomylić z trującym skrzypem błotnym.
Ziele (zielone pędy płonne) Zbiór V–VII -
Tab. 13
Krwawnik pospolity
Achillea millefolium
Krwawnik pospolity to bylina łąk i przydroży o pierzastych liściach i płaskich, białych kwiatostanach, kwitnąca przez całe lato.
Kwitnące ziele i kwiatostany Zbiór VI–IX -
Tab. 14
Babka lancetowata
Plantago lanceolata
Babka lancetowata to pospolita bylina łąk i przydroży o wąskich, żeberkowanych liściach w przyziemnej rozecie.
Liść Zbiór V–IX -
Tab. 32
Jeżówka purpurowa
Echinacea purpurea
Jeżówka purpurowa to północnoamerykańska bylina o różowych koszyczkach z kolczastym środkiem, uprawiana w ogrodach jako zioło i roślina miododajna.
Ziele w czasie kwitnienia i korzeń Zbiór VII–X
Zioła na skórę i gojenie ran: pytania
Jakie zioła na skórę?
W naszym katalogu 8 gatunków ma w unijnej monografii tradycyjne wskazanie w tym zakresie: dziurawiec zwyczajny, nagietek lekarski, rumianek pospolity, szałwia lekarska, skrzyp polny, krwawnik pospolity, babka lancetowata, jeżówka purpurowa. Szczegóły i surowiec są w tabeli powyżej.
Jakie zioła na gojenie ran?
Na drobne, powierzchowne rany monografie opisują nagietek (maści i okłady), krwawnik (okład z naparu), skrzyp (wywar do przemywania i opatrunków), jeżówkę (maści z soku ze świeżego ziela) i dziurawiec. Rany głębokie, zabrudzone albo po ugryzieniu wymagają lekarza.
Czy zioła na skórę się pije?
Przy tym wskazaniu nie. Monografie opisują tu stosowanie zewnętrzne: okłady z naparu, przemywanie, maści i oleje. Przy dziurawcu na skórze trzeba unikać słońca, bo zwiększa wrażliwość na światło.
Skąd pochodzi ta lista?
Zioło trafia tu tylko wtedy, gdy Komitet ds. Roślinnych Produktów Leczniczych Europejskiej Agencji Leków (HMPC) opisał takie zastosowanie w monografii tego surowca. Ludowe zwyczaje bez monografii pomijamy. Monografie opisują stosowanie tradycyjne, oparte na długoletnim użyciu, a nie wyniki badań klinicznych.
Czy te zioła można stosować w ciąży i u dzieci?
Zwykle nie bez konsultacji. Większość monografii nie zaleca stosowania w ciąży i podczas karmienia piersią z braku danych, a wiele ogranicza je do dorosłych albo dzieci powyżej 12 lat. Szczegóły dla każdego gatunku są w sekcji o przeciwwskazaniach na jego stronie.
Kiedy zamiast ziół trzeba iść do lekarza?
Głębokie, zabrudzone albo zaczerwienione i ciepłe rany, rany po ugryzieniu oraz zmiany skórne, które nie goją się po tygodniu, wymagają porady lekarza.
Darmowy PDF
Kalendarz zbioru ziół — za darmo, w PDF
Terminy zbioru popularnych polskich ziół zebrane w jednym pliku PDF. Dostaniesz go po potwierdzeniu zapisu do newslettera, a w sezonie — krótkie przypomnienia, co właśnie warto zbierać.